Kanto

Kanto

Ortaoyunu’nun tamamlayıcısı niteliğinde,19. yüzyılın ikinci yarısından itibaren tiyatro sahnelerinde piyes başlamadan önce seslendirilen fantezi şarkılar.Kantocu kız, dönemine,göre epeyi açık saçık bir kıyafetle, tüller içinde hoplayıp zıplayarak, göbek kıvırarak şarkı söylerdi.1870-1920 yılları arasında Peruz, Şamram,Büyük ve Küçük Amelya, Büyük Virjin, Minyon Virjin, Kamelya, Tereza, Luçika ve sonradan bir ses sanatkârı olarak ünlenen Denizkızı Eftalya en namlı kantoculardı. Hepsinin de çok sayıda âşığı vardı. Bunların içinde Saray’a yakın paşazadeler yanında mirasyedi beyler, kabadayılar, tulumbacı reisleri ve halktan kişiler de bulunurdu. Kanto Osmanlı’da modernleşen şehir hayatı paralelinde İstanbul’un ve ülkenin ilk popüler müzik örneği olarak kabul edilir. Asıl yaşam alanı, eğlence hayatının merkezi olan Pera değil, Haliç’in öte yakasındaki Müslüman mahalleleridir.

 

Kantolar keman, trompet, trombon, klarnet,bateri gibi enstrümanların oluşturduğu küçük bir orkestra eşliğinde söylenirdi. Batılı ve Doğulu etkilere eşit biçimde açık bir yapıdaydı. Cumhuriyet’in ilanından sonra taş plaklara da okundu. Hafız Burhan bile repertuarında kantoyayer vermiştir.Kanto güftelerinde başta kadın-erkek ilişkileri olmak üzere, çeşitli güncel konular işlenir. Favori konulardan biriyse rakı içmek, sarhoş olmaktır.Küçük Virjin bir kantosunda

 

Mastika, düz hoş olur

Rakı içen sarhoş olur

Kalmadı rakı parası

Elimde kadeh yarası

 

derken, Peruz’un yorumladığı bir diğer kantonun

sözleri şöyledir:

 

Düz rakıyı içelim

Çapkın bir yâr seçelim

Doldur oğlan şişhaneyi

Pek severiz meyhaneyi

Aman rakı düz olsun

Gece olsun gündüz olsun.

 

Ruhi Ayangil Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi /

Murat Belge Tarihten Güncelliğe

 

 

Yorum yap

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>